Op Terschelling worden nog drie dialecten gesproken, maar het aantal sprekers neemt snel af. Wat gaat verloren als een taal verdwijnt en wat ontstaat als mensen haar weer tot leven wekken?
’t Paradiis is een filmische audio-installatie en gaat in première tijdens Oerol van 12 tot en met 21 juni 2026.
Beeld: Heleen Haijtema
Regie: Babette Rijkhoff
Binne wi de leste? Bin wi de lêste? Binne we de leste?
Bij het opnemen van de verhalen in audio kreeg Babette hulp van vijfentwintig eilandkinderen. Met hun zelfbedachte vragen trokken ze het eiland over om dialectsprekers te interviewen.
De gesprekken gingen niet alleen over taal, maar over wat taal oproept: herinneringen, trots, schaamte, familiebanden en het gevoel van ergens bij horen - of juist niet. Zo ontstond iets waardevols: echt contact tussen generaties, en het bewaren van oorspronkelijke verhalen over cultuur en verbondenheid.
Première & Tournee
De première van ‘t Paradiis is tijdens Oerol Festival in 2026, waar de documentaire-installatie voor het eerst in haar geheel te zien zal zijn in de De Tonnenloods.
Daarnaast zijn er vertoningen op middelbare school Schylger Jouw en in zorgcentrum De Stilen, waar jonge eilanders en dialectsprekers elkaar ontmoeten rond dezelfde thema’s als in de films: wat geef je door, wat raak je kwijt, en wat blijft bestaan als een taal langzaam verdwijnt?
Na Oerol reist ‘t Paradiis verder door het land, langs musea, festivals en culturele instellingen. Daar krijgt het project een nieuw leven als installatie die niet alleen vertelt over het verdwijnen van taal, maar ook over het menselijke verlangen om iets vast te houden voordat het voorgoed verdwijnt.
‘t Paradiis wordt mogelijk gemaakt door:
Met de interview-opnames die de kinderen maakten ben ik de montage ingedoken. Maar zoals dat vaak gaat: er bleven prachtige verhalen, grappige momenten en bijzondere uitspraken over die nét niet in de uiteindelijke documentaire pasten - en die ik toch niet verloren wilde laten gaan. Daarom vroeg ik aan de Terschellinger, het weekblad van het eiland, of zij wekelijks één van deze interviews wilden publiceren. Zo krijgen de gesprekken een tweede leven op papier.
Wat niet in de film paste
Credits
Regie Babette Rijkhoff
Beeld Heleen Haijtema
Muziek Onegg
Interviews Sem, Feija, Hesse, Jette, Kris, Sjors, Rikst, Linde, Amber, Felien, Thijs, Roos Celien, Fardau, Valerie, Liese, Norah, Eveline, Kiki, Meike, Nessa, Maileen, Jilles, Boris, Nel
Montageadvies Jennifer Pettersson
Mixage Chiel Verbakel
Penvoerder Stichting tot behoud en levendig houden van de Mimmetaal
Fondsenaanvraag David Passenier
Grote dank aan Neeke van Zwol, Annie Feenstra, Brock Sampson, Brenda Collens, Marije Collens, Oene de Jong, Jacob van de Pol, Annette Dekker, Jonna van de Pol, Valerie van de Pol, Nelleke Stada, Gonda Stada, Marina Dijksman Bos, Klasien Broersma Bos, Jorn van der Veen, Richard van der Veen, Maaike Deelstra - van der Veen, Anja van der Veen, Martha Roos, Sil Roos, Edith Roos, Edy van Sijp, Lobke Visser Muyskens, Sjoukje Reinigert, Saskia Pals, Nel Spanjer †, Baukje Schaap, Gré Hogenberg †, Trinie Martens, Cor Swart, Schylger Jouw, Dirk-Jan van Schie, Nynke Spanjer, Lesley van Brummelen, Walter Visser, Pieter Bierman, West Aleta Singers, Makers van het Meslanzer Woordenboek, Meslanzer Ceumedyspelers, Stephanie Luka, Terschelling TV, Gerrit-Jan Moes, Wiemet Wortel van Noordsvaarderij Huifkartochten Terschelling, Bouke Groen en iedereen die zijn taalverhaal met ons heeft gedeeld.